Chào các bạn, lại là Eric đây.

Những ngày gần đây, nếu các bạn theo dõi tin tức tài chính, chắc hẳn sẽ cảm thấy như đang ngồi trên một chiếc tàu lượn siêu tốc. Từ những báo cáo về lãi suất và lạm phát toàn cầu cho đến những biến động địa chính trị tại Trung Đông, mọi thứ dường như đang cố gắng thử thách lòng kiên nhẫn của chúng ta.

Như cụ Warren Buffett từng nói: "Thị trường chứng khoán là một thiết bị chuyển tiền từ những người nôn nóng sang những người kiên nhẫn." Trong bài viết hôm nay, tôi muốn cùng các bạn bóc tách những gì đang thực sự diễn ra trên bàn cờ kinh tế thế giới, không phải dưới góc nhìn của một nhà đầu cơ lướt sóng, mà là của một người đi mua những doanh nghiệp tuyệt vời.

Những bước đi trái ngược của các "ông lớn" ngân hàng trung ương

Hiện tại, chúng ta đang thấy một sự phân hóa rõ rệt trong chính sách tiền tệ giữa các khu vực kinh tế lớn.

Tại Mỹ, Cục Dự trữ Liên bang (Fed) dưới sự dẫn dắt của tân Chủ tịch Kevin Warsh đã quyết định giữ nguyên Lãi suất điều hành — mức lãi suất cơ sở mà ngân hàng trung ương dùng để điều tiết chi phí vay mượn — ở mức 3,5% đến 3,75% [4][5]. Tuy nhiên, đừng để sự đứng yên này đánh lừa. Fed đã bỏ đi những tín hiệu về việc cắt giảm lãi suất trong tương lai và thay vào đó là một thái độ cứng rắn hơn (hawkish) [5]. Họ sẵn sàng tăng lãi suất nếu lạm phát không hạ nhiệt về mức mục tiêu 2% [5].

Trong khi đó, ở bên kia bờ Đại Tây Dương, Ngân hàng Trung ương Châu Âu (ECB) đã có một động thái quyết liệt hơn khi tăng lãi suất thêm 25 điểm cơ bản (0,25%) [1][4]. Đây là lần tăng đầu tiên kể từ năm 2023, cho thấy áp lực lạm phát tại khu vực đồng Euro đang rất căng thẳng do ảnh hưởng từ xung đột Trung Đông [4].

Ngược lại, Ngân hàng Trung ương Anh (BoE) lại chọn cách đứng ngoài cuộc đua tăng lãi suất lần này, giữ nguyên mức 3,75% khi lạm phát tại Anh duy trì ổn định ở mức 2,8%, thấp hơn so với Mỹ và Châu Âu [2].

Biến số giá dầu và bóng ma lạm phát

Một trong những nguyên nhân chính khiến lãi suất và lạm phát toàn cầu trở nên khó lường chính là giá năng lượng. Xung đột tại Trung Đông đã có lúc khiến eo biển Hormuz — huyết mạch vận chuyển 1/5 lượng dầu thế giới — bị đe dọa đóng cửa, gây ra cú sốc giá dầu lớn [3].

Tuy nhiên, một tia hy vọng đã xuất hiện khi thỏa thuận giữa Mỹ và Iran được ký kết, giúp giá xăng tại Mỹ giảm xuống dưới 4 USD/gallon lần đầu tiên sau nhiều tháng [2][3]. Dù giá nhiên liệu giảm là tin mừng cho người tiêu dùng, nhưng các nhà hoạch định chính sách vẫn lo ngại về Lạm phát lõi — chỉ số giá tiêu dùng đã loại bỏ các mặt hàng có giá biến động mạnh như thực phẩm và năng lượng [1][5]. Tại Mỹ, lạm phát lõi vẫn đang có xu hướng tăng, điều này giải thích tại sao Fed vẫn chưa dám nới lỏng tay chèo [1].

Góc nhìn của nhà đầu tư giá trị: Đừng để tiếng ồn làm xao nhãng

Với tư cách là một nhà đầu tư cá nhân theo trường phái giá trị, tôi thường tự hỏi: "Những con số này có thay đổi khả năng tạo ra dòng tiền của doanh nghiệp tôi đang nắm giữ trong 10 năm tới không?"

1. Biên an toàn là bắt buộc: Khi lãi suất có xu hướng duy trì ở mức cao hoặc tăng thêm, chi phí vốn của doanh nghiệp sẽ tăng lên. Tôi chỉ chọn những công ty có bảng cân đối kế toán lành mạnh, ít nợ vay để đảm bảo họ có thể vượt qua giai đoạn "tiền đắt" này. Đây chính là Biên an toàn (Margin of Safety) — khoảng cách giữa giá trị thực của doanh nghiệp và giá thị trường để bảo vệ chúng ta trước những sai lầm hoặc biến cố bất ngờ.

2. Tập trung vào lợi thế cạnh tranh: Những doanh nghiệp có lợi thế cạnh tranh bền vững (Moat) sẽ có khả năng chuyển một phần chi phí lạm phát sang cho khách hàng mà không làm giảm doanh số. Đó là những "cỗ máy in tiền" mà chúng ta nên tìm kiếm.

3. Tránh xa tâm lý đám đông: Cuối tháng 6 thường là thời điểm các quỹ đầu tư thực hiện tái cơ cấu danh mục (rebalancing), điều này có thể tạo ra những biến động kỹ thuật ngắn hạn trên thị trường [2]. Đừng hoảng loạn khi thấy bảng điện tử đỏ rực. Nếu giá trị nội tại của doanh nghiệp không đổi, thì giá giảm chính là cơ hội để chúng ta mua thêm với giá hời.

Kết luận

Thế giới vĩ mô luôn đầy rẫy những bất ổn. Việc dự đoán chính xác khi nào Fed tăng lãi suất hay khi nào giá dầu đạt đỉnh là điều gần như không thể. Thay vì cố gắng làm nhà tiên tri, tôi chọn cách làm một người quản lý rủi ro kỷ luật.

Hãy nhớ rằng, thời gian là bạn đồng hành tốt nhất của những doanh nghiệp tuyệt vời. Việc của chúng ta là chọn đúng thuyền, còn sóng gió là chuyện của biển cả. Chúc các bạn luôn tỉnh táo và kiên định trên con đường đầu tư của mình.

Thân ái, Eric Phạm.