Chào các bạn, tôi là Eric Phạm. Trong đầu tư, tôi luôn tâm niệm lời dạy của Warren Buffett: "Thị trường chứng khoán là một công cụ chuyển tiền từ những người nôn nóng sang những người kiên nhẫn". Tuần qua, chúng ta đã chứng kiến một loạt các biến động vĩ mô mà nếu không giữ được cái đầu lạnh, bạn rất dễ bị cuốn vào vòng xoáy của sự hoảng loạn hoặc hưng phấn quá đà.
Kinh tế thế giới đang ở một khúc quanh quan trọng. Hãy cùng tôi bóc tách những diễn biến chính của tình hình kinh tế thế giới tuần qua để xem chúng ta, những nhà đầu tư giá trị, nên nhìn nhận vấn đề này như thế nào.
Châu Âu: Phát súng đầu tiên từ ECB
Sau một thời gian dài chờ đợi, Ngân hàng Trung ương Châu Âu (ECB) đã chính thức tăng lãi suất lần đầu tiên kể từ năm 2023[1]. Đây là một quyết định mang tính bước ngoặt. ECB lưu ý rằng triển vọng kinh tế vẫn còn nhiều "bất ổn" với rủi ro lạm phát tăng cao trong khi tăng trưởng kinh tế có dấu hiệu chậm lại[1].
Lạm phát (Inflation) — hiện tượng giá cả hàng hóa và dịch vụ tăng lên theo thời gian, làm giảm sức mua của đồng tiền.
ECB dự báo lạm phát tại khu vực đồng Euro sẽ ở mức 3,0% vào năm 2026 và chỉ dần quay về mức mục tiêu 2,0% vào năm 2028[1]. Điều này cho thấy cuộc chiến chống bão giá còn rất dài hơi. Đối với tôi, việc ECB ưu tiên ổn định giá cả hơn là thúc đẩy tăng trưởng ngắn hạn là một tín hiệu cho thấy họ đang cố gắng sửa chữa những sai lầm trong quá khứ[2].
Nhật Bản: Sự chấm dứt của một kỷ nguyên lãi suất thấp
Một điểm nóng khác không thể bỏ qua là Nhật Bản. Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BoJ) được kỳ vọng sẽ tăng lãi suất lên mức 1% — mức cao nhất trong vòng ba thập kỷ qua[4].
Chính sách tiền tệ (Monetary policy) — các biện pháp của ngân hàng trung ương nhằm kiểm soát cung tiền và lãi suất để ổn định kinh tế.
Việc đồng Yên yếu và áp lực lạm phát từ giá năng lượng nhập khẩu đã buộc BoJ phải hành động[1]. Ngay cả khi Thống đốc Ueda phải nhập viện, thị trường vẫn tin rằng BoJ sẽ không thay đổi lộ trình thắt chặt[1]. Đây là một lời nhắc nhở rằng: Một khi xu hướng vĩ mô đã hình thành, nó giống như một con tàu lớn, rất khó để đổi hướng chỉ vì một cá nhân.
Tuần lễ của những quyết định lớn
Chúng ta đang bước vào tuần lễ quan trọng nhất trong năm đối với các ngân hàng trung ương. Không chỉ có ECB hay BoJ, mà cả Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), Ngân hàng Trung ương Anh (BoE) và Ngân hàng Trung ương Thụy Sĩ (SNB) cũng sẽ đưa ra những quyết định về lãi suất[2][4].
Đáng chú ý nhất là cuộc họp của Fed dưới sự dẫn dắt của tân Chủ tịch Kevin Warsh[4]. Thị trường đang nín thở chờ đợi biểu đồ "dot plot" mới để đoán định hướng đi của lãi suất Mỹ trong tương lai. Hiện tại, xác suất Fed tăng lãi suất trong năm nay đã tăng từ 0% lên 44% chỉ trong vòng một tháng[3].
Lạm phát lõi (Core inflation) — chỉ số lạm phát loại bỏ các mặt hàng có giá biến động mạnh như thực phẩm và năng lượng để thấy rõ xu hướng dài hạn.
Khi lạm phát lõi bắt đầu tăng tốc, các ngân hàng trung ương không còn lựa chọn nào khác ngoài việc thắt chặt tiền tệ để neo giữ kỳ vọng của người tiêu dùng[3].
Góc nhìn của nhà đầu tư giá trị: Đừng để tiếng ồn làm xao nhãng
Nhìn vào bức tranh tổng thể, chúng ta thấy một sự phân hóa rõ rệt. Trong khi Anh ghi nhận Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) — tổng giá trị hàng hóa và dịch vụ tạo ra trong nước — sụt giảm 0,1% trong tháng 4[1], thì tại Úc, lạm phát lại có dấu hiệu tăng tốc trở lại khiến Ngân hàng Trung ương Úc (RBA) rơi vào thế khó[4].
Vậy nhà đầu tư cá nhân nên làm gì?
- Tập trung vào doanh nghiệp, không phải bảng điện: Lãi suất tăng có thể làm giảm định giá cổ phiếu trong ngắn hạn, nhưng nó không làm thay đổi lợi thế cạnh tranh của một doanh nghiệp tuyệt vời. Hãy tìm những công ty có dòng tiền mạnh, ít nợ vay để vượt qua giai đoạn chi phí vốn đắt đỏ này.
- Biên an toàn là bắt buộc: Trong một môi trường mà các ngân hàng trung ương còn đang lúng túng, việc mua cổ phiếu với giá chiết khấu sâu so với giá trị thực là cách tốt nhất để bảo vệ túi tiền của bạn.
- Kiên nhẫn với tiền mặt: Đôi khi, hành động thông minh nhất là không làm gì cả. Hãy đợi cho đến khi thị trường quá sợ hãi và định giá sai các tài sản chất lượng.
Kinh tế vĩ mô giống như thời tiết, lúc nắng lúc mưa. Nhưng nếu bạn sở hữu một ngôi nhà (doanh nghiệp) vững chãi, bạn không cần phải quá lo lắng về những cơn gió mùa. Hãy giữ kỷ luật và tiếp tục quan sát.
Chúc các bạn đầu tư bền vững!



